İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Hüseyin Toros, megakentte solunan havanın kalitesini ortaya koyan bir çalışma hazırladı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) hava kalitesi ölçüm istasyonlarının verilerinden yararlanılan çalışmada, 2025 ve 2026 yıllarının haziran ayları karşılaştırıldı. Havadaki partikül madde (PM10) yoğunluğunu inceleyen araştırma, kent geneli kirliliğin geçen yılın aynı dönemine oranla yüzde 6 azaldığını gösterdi.
İstanbul genelindeki 26 ölçüm noktasında metreküp başına düşen ortalama partikül madde miktarı 29,45 mikrogram seviyesine geriledi. Geçen yılın haziran ayında bu oran 31,48 mikrogram olarak tespit edilmişti. Yapılan incelemeler sonucunda 17 istasyonda kirlilik oranının düştüğü, 9 istasyonda ise yükseldiği saptandı.
EN KİRLİ VE EN TEMİZ İLÇELER
Haziran ayı verilerine göre partikül madde yoğunluğunun en yüksek çıktığı nokta, metreküp başına 53,11 mikrogramla "Sultangazi 2" istasyonu oldu. Sultangazi'deki bu ölçümü metreküp başına 52,94 mikrogramla "Sultangazi 3" ve 51,64 mikrogramla "Sancaktepe" takip etti.
Buna karşılık kentin en temiz havası metreküp başına 14,32 mikrogramla "Üsküdar 1" istasyonunda ölçüldü. Temiz hava sıralamasında Üsküdar'ın ardından 15,64 mikrogramla "Maslak" ve 16,27 mikrogramla "Kandilli 1" istasyonları geldi.
YAĞIŞLAR ATMOSFERİ TEMİZLEDİ
Kirlilik oranındaki gerilemeyi değerlendiren Prof. Dr. Hüseyin Toros, "2025 yılı Haziran ayında partikül madde 31,5 mikrogram/metreküp iken, 2026 yılı Haziran ayında 29,5 mikrogram/metreküpe düştü. Yani hava kirliliği değerlerinde yaklaşık yüzde 6 civarında bir iyileşme söz konusu" dedi.
Atmosfer koşullarının hava kalitesine etkisini açıklayan Toros, "Bu yıl meteorolojik olarak daha yağışlı dönemler yaşadık. Atmosfer daha hareketliydi, rüzgarlar daha fazlaydı. Yağış sistemlerinin geçmesi atmosferin doğal olarak temizlenmesini sağladı" ifadelerini kullandı.
DÜNYADA HER YIL 8 MİLYON ÖLÜME NEDEN OLUYOR
Hava kirliliğinin sağlık üzerindeki olumsuz etkilerine değinen Toros, kirliliğin solunum yolu ile kalp-damar hastalıklarına yol açtığını bildirdi. Durumu "gizli katil" sözleriyle tanımlayan Toros, "Dünya Sağlık Teşkilatının yaptığı çalışmalara göre her yıl yaklaşık 8 milyon insanın ölümünden hava kirliliği sorumlu" değerlendirmesinde bulundu.
Hava kalitesinin yaşam standartlarını doğrudan etkilediğini vurgulayan Toros, "Soluduğumuz havanın kalitesi sağlığımızı doğrudan etkiliyor. İş verimliliğini düşürüyor, hastane maliyetlerini artırıyor ve özellikle dezavantajlı grupların daha sık sağlık hizmeti almasına neden oluyor" dedi.
Toros; hava kalitesini kalıcı biçimde iyileştirmek adına yolların temiz tutulması, çevreye izmarit veya atık bırakılmaması, araç sürerken ani fren ve ani hızlanmalardan kaçınılması ile toplu taşımanın tercih edilmesi gerektiğini işaret etti.
