Hukuk dünyasında uzun süredir tartışılan “çift maaş alma” konusu, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun verdiği son kararla netlik kazandı. Hem dul hem de yetim aylığı almak isteyenler için emsal nitelikte olan karar, SGK’nın reddettiği başvuruların gerekçelerini de ortaya koydu. Konuya ilişkin değerlendirmeyi SGK Eski Başmüfettişi İsa Karakaş yaptı.
Olayın Detayları
Eşinin vefatı nedeniyle ölüm aylığı alan bir kadın, babasının vefatı sonrası ikinci bir maaş için SGK’ya başvurdu. Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu, başvuruyu reddetti. Davacı kişi soluğu mahkemede aldı.
Yerel mahkeme davayı reddederken, istinaf mahkemesi davacıyı haklı buldu. SGK’nın temyizi üzerine Yargıtay 10. Hukuk Dairesi kararın bozulmasına hükmetti ve dava Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’na taşındı.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, kararın gerekçesinde şu ifadeleri kullandı:
“Sigortalıya ilişkin şartlar, sigortalının ölüm tarihinde; hak sahibine ilişkin şartlar ise hak sahipliği sıfatının kazanıldığı tarihte yürürlükte olan mevzuat kapsamında değerlendirilmelidir.”
Davacının eşinin 1 Ekim 2008’de vefat ettiğine dikkat çeken kurul, babasından dolayı hak sahibi sıfatının eşin ölümüyle kazanıldığını ve bu nedenle 5510 sayılı Kanun’un uygulanması gerektiğini belirtti. Sonuç olarak, çift aylık alma hakkı bulunmadı.
Kanun ve Uygulama
SGK Eski Başmüfettişi İsa Karakaş, “Sigortalıya ait şartlar ölüm tarihinde, hak sahibine dair şartlar ise hak sahipliği sıfatının kazanıldığı tarihteki mevzuata göre belirlenir” dedi. Kanunun yalnızca yüksek olanı tercih etmeye izin verdiğini vurgulayan Karakaş, ikinci bir maaş için gerekli koşulların o tarihteki kanuna göre değerlendirileceğini söyledi.
Kararın Önemi
Bu karar, “Babamın maaşı bende baki kalır” düşüncesinin her zaman geçerli olmadığını gösteriyor. İkinci bir maaş almak isteyenler, dul kalma veya işten ayrılma gibi şartların hangi tarihte yürürlükte olduğunu göz önünde bulundurmalı. Yani hak sahibinin maaşı, mevcut mevzuata göre belirleniyor ve geçmişteki hak iddiaları her zaman geçerli olmuyor.
