Fiyatlar sessizce yükseliyor, şehirler arasındaki uçurum ise her yıl biraz daha derinleşiyor. Aynı ekmeğe farklı illerde farklı bedeller ödeniyor, aynı kirada bir şehirde ayakta kalmak kolayken bir diğerinde neredeyse imkânsız hale geliyor. Kiminin gündelik harcaması bir başka yerde aylık bütçeye dönüşüyor. Peki, bu farkın haritası nasıl çiziliyor? Nerede yaşamak gerçekten daha ucuz, nerede “hayat” cep yakıyor?
Türkiye'de En Yaşanacak Yerler Nereler?
İşte TÜİK verileri bu soruların cevaplarını ortaya çıkardı.
İstanbul Yine Zirvede, Mardin ve Çevresi En Uygun Bölge
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılına ait “Bölgesel Satın Alma Gücü Paritesi” sonuçlarını açıkladı. Verilere göre, yaşam maliyeti açısından en yüksek bölge yine İstanbul olurken, en düşük fiyat düzeyi Mardin, Batman, Şırnak ve Siirt’in yer aldığı bölgede kaydedildi.
En Uygun Fiyatlı Şehirler
İstanbul’un Türkiye ortalamasına göre yüzde 12,6 daha pahalı olduğu belirtildi. Buna karşılık Mardin, Batman, Şırnak ve Siirt ise ortalamanın yüzde 8,5 altında seyrederek en uygun fiyatlı bölge olarak öne çıktı.
Gıda ve Giyimde En Pahalı İki Şehir Öne Çıktı
Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda en yüksek fiyatlar Balıkesir ve Çanakkale bölgesinde görüldü. Aynı bölge, giyim ve ayakkabı harcamalarında da ilk sırada yer aldı. Buna karşın Ağrı, Kars, Iğdır ve Ardahan giyim grubunda en düşük endekse sahip iller oldu.
Konut ve Ulaştırmada En Çok Cep Yakan Şehir Dikkat Çekti
Konut harcamalarında İstanbul açık ara zirvede. Kiralar ve barınma giderleri açısından İstanbul, ülke ortalamasının oldukça üzerinde seyrederken, en düşük konut endeksi yine doğu illerinde gözlendi. Ulaştırma giderlerinde de benzer bir tablo dikkat çekti; İstanbul en pahalı bölge olurken, en uygun bölge Mardin ve çevresi oldu.
Lokanta, Otel ve Sağlık Harcamaları Farklı Şehirlerde Öne Çıkıyor
Lokanta ve otel harcamalarında en pahalı bölge İzmir olurken, sağlık harcamaları açısından zirve İstanbul oldu. Eğitim giderleri yine İstanbul’da en yüksek seviyede ölçüldü. Tüm bu veriler, özellikle büyük şehirlerde yaşayanlar için hayat pahalılığının çok daha belirgin hâle geldiğini ortaya koydu.
Bazı Kalemlerde Fark Küçük, Bazılarında Uçurum Var
Alkollü içecekler ve tütün grubu gibi bazı başlıklarda bölgesel fark minimal düzeyde kaldı. Ancak ev eşyası, sağlık ve eğitim gibi temel alanlarda bazı bölgeler arasında oldukça belirgin maliyet farkları oluştu. Örneğin eğitimde İstanbul, Ağrı-Kars-Iğdır-Ardahan bölgesine göre yaklaşık iki buçuk kat daha pahalı.
Kocaeli’de İki Harcama Grubu El Yakıyor
Eğlence ve kültür ana harcama grubunda en yüksek fiyat düzeyi endeksi 105,0 ile TR42 (Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova)'de gerçekleşti. Aynı ana harcama grubu için fiyat düzeyi endeksi en düşük olan bölge 93,4 ile TR63 (Hatay, Kahramanmaraş, Osmaniye) oldu.
Ev Eşyası Harcamasında Zirve TR82 Bölgesi Oldu
Ev eşyası ana harcama grubunda en yüksek fiyat düzeyi endeksi 105,1 ile TR82 (Kastamonu, Çankırı, Sinop)'de gerçekleşti. Aynı ana harcama grubu için fiyat düzeyi endeksi en düşük olan bölge 94,1 ile TR71 (Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir) oldu.
Sağlık, Eşya ve İletişimde Zirve Bölgeler Değişti
Alkollü içecekler ve tütün ana harcama grubu fiyat düzeyi endeksleri bölgeler arasında küçük farklılıklar göstermiştir. Endeks 100,1 ile 99,6 arasında değerler almıştır.
Ev eşyası ana harcama grubunda en yüksek fiyat düzeyi endeksi 105,1 ile TR82 (Kastamonu, Çankırı, Sinop)'de gerçekleşti. Aynı ana harcama grubu için fiyat düzeyi endeksi en düşük olan bölge 94,1 ile TR71 (Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir) oldu.
Sağlık ana harcama grubunda en yüksek fiyat düzeyi endeksi 136,8 ile TR10 (İstanbul)'da gerçekleşti. Aynı ana harcama grubu için fiyat düzeyi endeksi en düşük olan bölge 73,6 ile TRC3 (Mardin, Batman, Şırnak, Siirt) oldu.
Haberleşme ana harcama grubunda yer alan telefon görüşme ve internet abonelik ücreti gibi madde çeşidi fiyatlarının bütün bölgelerde aynı olması nedeniyle bölgeler arasında önemli bir fiyat farklılığı oluşmamaktadır. Fiyat düzeyi endeksi en yüksek bölge 102,3 ile TR31 (İzmir) olurken en düşük bölge 97,4 ile TR32 (Aydın, Denizli, Muğla) olmuştur.
