Bu artan maliyetler karşısında zorlanan kiracıların, aslında yasal olarak mülk sahibinin ödemesi gereken bina yatırımlarını da aidat adı altında ceplerinden karşıladığı tespit edildi.
Hukuksal altyapı, gayrimenkulün ana yapısına ve demirbaşlarına yapılan kalıcı harcamaların sorumluluğunu tamamen ev sahibine yüklemektedir. Kiracılar ise sadece temizlik, personel ve elektrik gibi aylık tüketim bedellerini karşılamakla yükümlüdür.
Şehirler lüks konut projelerinin artması, aidat dökümlerini de rekor seviyelere çıkardı. Sabit gelirle geçinen Kocaelili aileler bu kontrolsüz artışlar yüzünden daha ekonomik semtlere taşınmak zorunda kalırken, harcama kalemlerinin yasal sınırları yeniden tartışılmaya başlandı.
Kanunlara göre, apartman veya site yönetimlerinin binanın geleceğine yönelik yaptığı harcamaları aylık rutin aidatların içine gizleyerek kiracılardan tahsil etmesi tamamen usulsüzdür. Kocaelili kiracıların haklarını bilmesi haksız ödemelerin önüne geçecektir.
Mülk sahibinin aidat dökümünde karşılaması mecburi olan demirbaşlar
Gayrimenkulün fiziki ömrünü uzatan ve konutun piyasa değerini doğrudan artıran her türlü tadilatın maliyeti ev sahibinin bütçesinden çıkmalıdır. Kirada oturan vatandaşların haksız yere ödememesi gereken temel harcama kalemleri şu şekilde listelenmiştir:
Binanın deprem güvenliğini sağlamak amacıyla yürütülen güçlendirme faaliyetleri,
Çatı izolasyon işlemleri, dış cephe yenilemeleri ve komple boya-badana masrafları,
Asansörlerin ve merkezi kalorifer sistemlerinin köklü parça değişim bütçeleri,
Ortak alanda yer alan sosyal tesislerin yapım ve genişletme bütçeleri,
Jeneratör, hidrofor veya ana su deposu gibi ortak kullanım demirbaşlarının satın alım ve değişim bedelleri,
Devlete ödenen mülk vergisi ile Zorunlu Deprem Sigortası (DASK) poliçe tutarları.
Kiracılar yasal makbuz dökümlerini incelemeli
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'un site aidatlarına yönelik yaptığı enflasyon oranı hatırlatması Kocaeli'deki kiracılar tarafından da yakından takip ediliyor. Bakanlık, haksız zam yapan site yönetim şirketlerine karşı yasal denetimleri artırma kararı aldı. Kocaeli'deki kiracıların, sehven ödedikleri demirbaş ve büyük onarım ücretlerini apartman makbuzlarıyla kanıtlayarak bir sonraki ayın kira ödemesinden yasal olarak düşme hakları kanunla güvence altına alınmıştır.
