Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Eylül 2025 dönemine ait “Finansal Kesim Dışındaki Firmaların Döviz Varlık ve Yükümlülükleri” verilerini açıkladı.
Buna göre, finans dışı firmaların net döviz pozisyonu açığı bir önceki aya göre 979 milyon dolar azalarak 182,37 milyar dolara düştü. Kısa vadeli net döviz pozisyonu fazlası ise artış gösterdi. Döviz varlıkları artarken ihracat alacaklarında düşüş yaşandı
TCMB'nin açıkladığı verilere göre Eylül ayında finansal kesim dışındaki firmaların döviz varlıkları bir önceki aya kıyasla 3,37 milyar dolar artış gösterdi. Bu artışta özellikle yurt içi bankalardaki mevduat, yurt dışı doğrudan sermaye yatırımları, türev varlıklar ve menkul kıymetlerdeki yükseliş etkili oldu.
Yurt içi bankalardaki döviz mevduatı 2,11 milyar dolar artarken, yurt dışı sermaye yatırımları 850 milyon dolar, türev varlıklar 619 milyon dolar ve menkul kıymetler 126 milyon dolar yükseldi. Öte yandan ihracat alacaklarında ise 342 milyon dolarlık bir düşüş yaşandı. Bu gelişmelerle birlikte firmaların toplam döviz varlıkları eylülde 3,37 milyar dolar artarak güçlü bir yükseliş kaydetti.
Döviz yükümlülükleri 2,39 milyar dolar arttı
Finans dışı firmaların döviz yükümlülükleri ise aynı dönemde 2,39 milyar dolar yükseldi. Yükümlülüklerdeki artışta yurt içinden ve yurt dışından sağlanan nakdi krediler ile türev yükümlülüklerdeki yükseliş etkili oldu.
Yurt içinden sağlanan nakdi krediler 2,14 milyar dolar, yurt dışından alınan nakdi krediler 552 milyon dolar, türev yükümlülükler ise 388 milyon dolar artış gösterdi. Buna karşılık ithalat borçlarında 691 milyon dolarlık bir azalma dikkat çekti. Bu değişimlerle birlikte finans dışı firmaların döviz yükümlülükleri eylül ayında 2,39 milyar dolarlık net artış kaydetti.
Kısa vadeli döviz fazlası arttı
Kısa vadeli döviz dengesi açısından bakıldığında da olumlu bir tablo ortaya çıktı. Eylül ayında kısa vadeli döviz varlıkları 140,99 milyar dolar, kısa vadeli yükümlülükler ise 131,91 milyar dolar olarak gerçekleşti.
Bu veriler, kısa vadeli net döviz pozisyonu fazlasının 9,08 milyar dolara ulaştığını gösteriyor. Ağustos ayına kıyasla bu kalemde 2,27 milyar dolarlık bir artış yaşandı. Ayrıca, kısa vadeli yükümlülüklerin toplam yükümlülükler içindeki payı yüzde 37 seviyesinde gerçekleşti.
Firmaların kısa vadeli pozisyonlarındaki bu iyileşme, dış şoklara karşı dayanıklılığı artıran bir gelişme olarak öne çıkıyor.
