Çalışma hayatına 8 Eylül 1999 tarihinden önce adım attığı halde hizmet dökümünde ilk prim ödemesi bu tarihin sonrasına sarkan sigortalılar açısından yeni bir hukuki dönem başladı. Eski dönemlerde işverenlerin işe giriş bildirgesini kuruma vermesine karşın dört aylık prim bordrolarını göndermemesi, günümüzde binlerce çalışanın Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinden yararlanmasını engelliyor. Hizmet cetvelinde prim günü sıfır gözüktüğü için kurum tarafından başvurusu reddedilen vatandaşlar için mahkemelerin bakış açısı dengeleri değiştirecek nitelik taşıyor.
EYT KAPSAMINDA EMEKLİLİK İÇİN EMSAL NİTELİĞİNDE MAHKEME KARARI
Dünya Gazetesi'ndeki köşesinde konuyu ele alan SGK uzmanı Özgür Erdursun, e-Devlet kayıtlarında prim görünmemesinin her şeyin bittiği anlamına gelmeyeceğini açıkladı. Benzer bir uyuşmazlığı inceleyen Balıkesir 1. İş Mahkemesi, Haziran 2026 tarihinde imza attığı kararla dikkat çekici bir sonuca vardı. Davacının sigorta başlangıç tarihini 1 Mart 1999 olarak tescil eden mahkeme, SGK'nın itirazını haksız bularak iptal etti. Yargı organı bu adımla yetinmeyip sigortalının 1 Ocak 2024 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığını belirterek, geriye dönük birikmiş tüm aylıkların yasal faiziyle ödenmesine hükmetti.
Verilen bu hükmün henüz bir ilk derece mahkemesi kararı olduğunu ve istinaf ile temyiz aşamalarının devam edebileceğini hatırlatan Erdursun, dosyanın Yargıtay tarafından onanmış nihai bir içtihat niteliği taşımadığını ancak benzer mağduriyeti yaşayan kişilere yargı önünde hangi somut kazanımların elde edilebileceğini açıkça gösterdiğini vurguladı.
ÇIRAK VE STAJYER GÖSTERİLENLER ÇALIŞMA STATÜSÜNÜ İSPATLAYABİLİR
Süreçte karşılaşılan bir diğer önemli çıkmazı ise belgelerde yer alan çıraklık veya stajyerlik kayıtları oluşturuyor. Mevzuata göre staj ve çıraklık sigortaları uzun vadeli yaşlılık sigortası başlangıcı sayılmıyor. Kişi o tarihlerde fiilen normal bir iş sözleşmesine tabi olarak tam zamanlı çalıştırılmışsa, hukuki durum farklı bir boyuta evriliyor. Uzmanlar, sadece arşivdeki belgede yazılı olan unvana bakarak pes edilmemesi gerektiğini, yapılan işin gerçek içeriğinin araştırılmasının ve fiili durumun kanıtlanmasının davanın seyrini doğrudan etkileyeceğini dile getiriyor.
HİZMET TESPİTİ DAVASINDA HANGİ DELİLLER GEREKİYOR?
Hak düşürücü sürelere takılmadan sonuç alabilmek için zamanında SGK'ya ulaşmış evrakların varlığı hayati önem taşıyor. Geçmişte kuruma sunulmuş işe giriş bildirgeleri, sigorta sicil kartları, işyeri bordroları ve resmi kurum kayıtları davanın en sağlam zeminini oluşturuyor. Resmi evrakların yanı sıra, davaya konu edilen dönemde aynı işyerinde kayıtlı biçimde görev yapan mesai arkadaşlarının tanıklıkları da fiili çalışmanın ispatında mahkemelerce dikkate alınıyor.
Özgür Erdursun, 8 Eylül 1999 öncesine ait sicil numarası bulunup prim gün sayısı sıfır görünen vatandaşların dosyalarını kapatmadan önce kapsamlı bir inceleme yapması gerektiğinin altını çiziyor. Dava yoluna gitmeyi planlayanların ilk olarak SGK sicil dosyası, giriş bildirgeleri ve dönem bordrolarını bir uzman eşliğinde detaylı biçimde gözden geçirmeleri öneriliyor.
