Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), mesai saatleri haricinde düzenlenen kurumsal eğitim faaliyetlerinin hukuken "fazla çalışma" statüsünde sayılması gerektiğine hükmetti. Kurul tarafından alınan bu kararda, söz konusu ek süreler için personele öncelikle dinlenme izni tanınması, şayet bu uygulanamıyorsa yasal mesai ücretinin yatırılması gerektiği kaydedildi.
Acil tıp uzmanının başlattığı hukuki süreç
Emsal niteliği taşıyan bu sürecin fitili, bir hastanede görev alan acil tıp uzmanının başvurusuyla ateşlendi. İlgili sağlık personeli, kurumunun resmi görevlendirmesiyle tam 8 saatlik bir mesleki gelişim programına dahil oldu. Ancak bu faaliyetin normal çalışma saatleri bitiminde gerçekleşmesine rağmen kendisine herhangi bir maddi telafi ya da izin hakkı sunulmadı. Uğradığı hak kaybının telafi edilmesini isteyen uzman hekim, çözüm için dosyasını KDK'ye taşıdı.
Sağlık Bakanlığına gönderilen uyarı yazısı
Başvuruyu detaylı şekilde inceleyen denetim mekanizması, 8 saatlik bu faaliyetin personelin mesleki yetkinliğini artırmaya yönelik bir hizmet içi eğitim statüsü taşıdığını saptadı. KDK yetkilileri, mesai kavramı dışında kalan bu tür zorunlu görevlendirmelerin net bir biçimde fazla mesai sayılacağını ifade etti. Tespitlerin ardından Sağlık Bakanlığına resmi bir belge gönderilerek, başvuru sahibine birikmiş izin hakkının kullandırılması veya bunun karşılığında ödeme yapılması yönünde tavsiyede bulunuldu.
Anayasa'nın angarya yasağı kuralı hatırlatıldı
Yayımlanan gerekçeli kararda, sağlık sistemindeki ağır iş yükü ile personelin yasal dinlenme ihtiyaçları arasında adil bir dengenin kurulması gerektiğine işaret edildi. Hak edilen fazla mesai izinlerinin ideal olarak aynı yıl içerisinde kullandırılmasının önemine değinildi.
İdari birimlerin izin planlaması yaparken kendi takdir yetkilerini kullanabileceği belirtilse de personelin bu izne çıkarılamadığı istisnai durumlarda mutlaka nakdi ödeme yapılması gerektiği bildirildi. İlgili metinde, çalışanlara bu hakların verilmemesi durumunda Anayasa'da açıkça belirtilen angarya yasağının çiğneneceği ve ücretin emeğin karşılığı olduğu ilkesine aykırı hareket edilmiş olunacağı vurgulandı.