Açılış Konuşmaları ve Günün Tarihçesi
Uzuntarla Adıge Kültür Derneği bahçesinde gerçekleştirilen etkinlik, dernek üyeleri, sivil toplum kuruluşları temsilcileri ve bölge halkının katılımıyla gerçekleşti. Etkinliğin açılış konuşmasını Dernek Başkanı Sedat Yenişen yaptı. Yenişen, katılımcılara ve destek veren Uzuntarla Trabzonlular Derneği Başkanı Yüksel Yeşildal’a teşekkür ederek, günün tarihçesi hakkında bilgi verdi. Dernek başkanı, Çerkesçenin korunmasının sadece kültürel bir gereklilik olmadığını, aynı zamanda toplumsal bağları güçlendiren bir unsur olduğunu vurguladı.
Çerkes Dilinin Tarihçesi ve Önemi
Programda söz alan Rüştü Öçbe, Çerkes aydınlarından Bersey Wumar tarafından hazırlanan ilk Çerkesçe sözlük ve kitabın 14 Mart 1853’te Tiflis’te basıldığını hatırlattı. Bu tarihi olayın Çerkes dili için bir dönüm noktası olduğuna dikkat çeken Öçbe, bölgedeki Kırkpınar, Yanık, Maşukiye, Uzuntarla, Ketenciler, Acısu, Tepetarla, Derbent ve Selimiye gibi yerleşim yerlerinde 1860’lı yıllardan bu yana Ubıhça ve Çerkesçenin geçirdiği sürece değindi.
Öçbe, özellikle Çerkesçe konuşanların bir araya geldiklerinde ana dillerini kullanmaları gerektiğini belirterek, dilin yalnızca iletişim aracı olmadığını, aynı zamanda kimlik ve kültürel bağların taşıyıcısı olduğunu katılımcılara aktardı. Bu çağrı, etkinliğe katılan gençler ve dernek üyeleri tarafından büyük ilgi gördü.
Kültürel Paylaşımlar ve Şiir Dinletisi
Etkinlikte kültürel paylaşımlar da öne çıktı. Mesude Çetinbaş, Kuyeko Nalbıy’ın “Çerkescem” adlı şiirini okudu. Şiirin okunmasıyla birlikte duygusal anlar yaşandı ve katılımcılar Çerkesçenin estetik yönünü deneyimleme fırsatı buldu. Ardından Adil Bozkurt, Çerkesçe yaptığı konuşmada ana dilin önemine ve güzelliğine dikkat çekti. Bozkurt, dilin gelecek nesillere aktarılmasının, kültürel kimliğin korunmasında kritik bir rol oynadığını ifade etti.
Bilimsel Bilgiler ve Dil Birliği
Kocaeli Dostluk Kulübü Başkanı Gürbüz Yalçınkaya, Türkiye ve Kafkasya’da Çerkes dili üzerine yapılan bilimsel çalışmaların sonuçlarını paylaştı. Yalçınkaya, dil birliğinin sağlanmasının önemi, eğitimde Çerkesçenin konumlandırılması ve kültürel etkinliklerin toplumsal farkındalık üzerindeki etkilerini detaylı şekilde anlattı. Katılımcılar, yapılan sunumlarla Çerkes dili ve kültürü hakkında bilimsel ve akademik perspektifler hakkında bilgi edindi.
Geleneksel Duanın Önemi ve Müzeye Ziyaret
Etkinlik, Mesude Çetinbaş tarafından gerçekleştirilen geleneksel “Huaho” duası ile tamamlandı. Duaların ardından katılımcılar, Kartepe Özel Çerkes Müzesi’ne geçerek Bersey Wumar’ın büstünü ziyaret etti. Ziyaret sırasında müzedeki tarihi belgeler, eski eserler ve Çerkes dili ile ilgili materyaller hakkında bilgiler paylaşıldı.
Gelecek Nesillere Mesaj
Dernek yetkilileri, Çerkesçenin yaşatılması ve kültürel mirasın korunması amacıyla benzer etkinliklerin devam edeceğini belirtti. Katılımcılar, tören ve müze ziyaretinin ardından, etkinliği düzenleyen dernek yönetimi ve gönüllülere teşekkür ederek, gelecek nesillerin de dil ve kültür bilinciyle yetiştirilmesinin önemine vurgu yaptı.
Etkinlik, Kartepe’de yaşayan Çerkes topluluğunun bir araya gelmesini sağlayan, kültürel bağları güçlendiren ve gelecek nesillere aktarılması gereken değerleri hatırlatan anlamlı bir program olarak kayda geçti.
