YENİ Parti Kocaeli Milletvekili Prof. Dr. Mühip Kanko, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın 2025 yılı kesin hesabı ve 2027 yılı bütçe teklifi görüşmelerinde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda söz aldı. Konuşmasında iktidarın sosyal politikalarını ve Bakanlığın bütçe yönetimini sert sözlerle eleştiren Kanko, kaynakların yoksullukla mücadele yerine yoksulluğu yönetmeye odaklandığını ifade etti.
Bakanlığın 677,3 milyar liralık bütçe büyüklüğüne rağmen merkezi yönetim bütçesindeki payının yüzde 2,80’den yüzde 2,48’e düşürüldüğünü belirten Kanko, "Bütçenin yüzde 74,6'sı cari transferlere ayrılırken sermaye giderlerinin payı yalnızca yüzde 1,49. Sosyal hizmet altyapısına, bakım merkezlerine ve kalıcı yatırımlara kaynak ayırmak yerine günü kurtarmaya çalışıyorsunuz" dedi.
"Yoksulluk Fonunda 60 Milyar 900 Milyon Lira Neden Bekletildi?"
2025 yılı Sayıştay denetim raporlarının ortaya koyduğu verilere dikkat çeken Kanko, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonu’nun 2025 yılında 145 milyar 988 milyon lira gelir elde etmesine karşın yalnızca 85 milyar lira harcadığını kaydetti. Yaklaşık 60 milyar 900 milyon liranın harcanmadan bekletildiğini vurgulayan Kanko, şunları söyledi:
"Ülkemizde milyonlarca vatandaş temel ihtiyaçlarını karşılayamazken, vatandaşın vergilerinden ve trafik cezalarından elde edilen gelirlerle beslenen yoksullukla mücadele fonunda 60 milyar 900 milyon lira neden bekletilir? Fon gelirleri yüzde 30,54 artarken giderler yüzde 18,28 azalmış. Vatandaştan vergi ve ceza yoluyla topladığınız parayı ihtiyaç sahibi vatandaşlara ulaştırmak için daha neyi bekliyorsunuz?"
"Sosyal Hizmete Yatırım Yok, Kadın Sığınma Evlerinde İlerleme Yok"
Sayıştay raporuna göre sermaye giderleri için ayrılan 6,6 milyar liranın yalnızca 4,1 milyar lirasının harcandığını ifade eden Kanko, sosyal hizmet altyapısına yeterli yatırım yapılmadığını dile getirdi. Kadının Güçlenmesi Programı için 9,55 milyar lira ayrılmasına rağmen kadın konukevi sayısının yalnızca bir artırılmasını eleştiren Kanko, "Kadına yönelik şiddetle mücadele için yalnızca bir kadın konukevi açarak bu sorunu çözemezsiniz. Kadınların güvenliğini sağlayacak, şiddet mağdurlarını koruyacak güçlü ve yaygın bir sosyal hizmet ağı kurmak zorundasınız" diye konuştu.
"Sosyal Yardım Lütuf Değil, Anayasal Bir Haktır"
Sosyal devlet anlayışının ihtiyaç sahibine hakkını zamanında ulaştırmayı gerektirdiğini belirten Mühip Kanko, değerlendirmesini şöyle sürdürdü:
"Sosyal devlet, yoksula yardım bütçesinde para bırakmayı değil, ihtiyaç sahibine hakkını zamanında ulaştırmayı gerektirir. Kadınları şiddet karşısında, engellileri ailelerinin imkânlarına, yaşlıları çaresizliğe mahkûm etmek sosyal devlet anlayışı olamaz. Bizim anlayışımızda sosyal yardım bir lütuf değil, anayasal bir haktır. Çocukların aç kalmadığı, gençlerin eğitimden kopmadığı, kadınların güvende olduğu, engellilerin ve yaşlıların insanca yaşadığı bir Türkiye mümkündür."
Kocaeli'deki Olayları ve Atama İddialarını Gündeme Taşıdı
Konuşmasının son bölümünde sosyal hizmet uygulamalarındaki eksiklikleri somut örnekler üzerinden gündeme getiren Kanko, Dilovası'nda piknik tüpünden zehirlenerek hayatını kaybeden Salih bebeği ve Derince'de SMA hastası çocuğunun yaşam destek ünitesinin fişini çektikten sonra intihar eden babanın yaşadığı trajediyi hatırlatarak sosyal destek mekanizmalarının etkinliğinin sorgulanması gerektiğini söyledi.
Bakanlık bünyesindeki yönetici atamalarına ilişkin iddialara da değinen Kanko, Diyarbakır'da cinsel taciz suçlamasıyla gündeme gelen bir kişinin yönetim kademesine atanması ve sonrasında başka bir göreve getirilmesi sürecinin açıklığa kavuşturulmasını istedi. Kanko, "Bakanlığın asıl görevi, toplumun en kırılgan kesimlerini korumak, çocukların, kadınların, yaşlıların, engellilerin ve yoksulların yanında olmaktır. Sosyal devlet kâğıt üzerinde değil, vatandaşın hayatında hissedilmelidir" sözleriyle konuşmasını tamamladı.
