Türkiye’nin sanayi başkenti Kocaeli, kıtalararası demiryolu ağının ana merkezlerinden biri haline geliyor. ÇED süreci başlayan İstanbul Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi (INRAIL) ile Çayırova’dan başlayıp Çatalca’ya uzanacak 127 kilometrelik hatta günde 120 tren çalışabilecek, yıllık 50 milyon ton yük taşınabilecek.
Ulusal demiryolu ağındaki stratejik bir eksikliği gidermek ve Orta Koridor üzerindeki lojistik verimliliği artırmak amacıyla hazırlanan İstanbul Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi (INRAIL) için takvim netleşmeye başladı. Marmara Bölgesi’nin ulaşım ve sanayi altyapısını baştan aşağı değiştirecek dev yatırım; Asya ve Avrupa yakalarını birbirine bağlayan, yüksek kapasiteli ve ağır yük taşımacılığına uygun yeni bir koridor oluşturacak. Projenin Asya’daki başlangıç noktası ise Kocaeli’nin Çayırova ilçesi olacak.
Çayırova’dan Başlayıp Çatalca’da Son Bulacak
Proje kapsamında, mevcut altyapıdan tamamen bağımsız (greenfield) olarak yaklaşık 127 kilometre uzunluğunda çift hatlı yeni bir demiryolu inşa edilecek. Tam elektriklendirilmiş altyapısı ve son teknoloji sinyalizasyon sistemleriyle donatılacak olan hattın güzergâhı; Kocaeli’nin Çayırova İstasyonu civarından başlayacak.
Çayırova ve Gebze hattından geçerek Sabiha Gökçen Havalimanı’na ulaşacak olan trenler, ardından Yavuz Sultan Selim Köprüsü üzerindeki demiryolu şeridini kullanarak İstanbul Boğazı’nı geçecek. Avrupa yakasında İstanbul Havalimanı entegrasyonunu tamamlayan hat, Çatalca İstasyonu’nda son bulacak. Yolcu trenlerinde azami işletme hızının saatte 160 kilometre olması planlanıyor.
Günde 120 Tren Geçebilecek: Yıllık 50 Milyon Ton Yük Kapasitesi
INRAIL yalnızca yolcu taşımacılığı için değil, Kocaeli’nin güçlü sanayi ve lojistik altyapısını ilgilendiren ağır yük taşımacılığı için de stratejik olarak planlandı. Hazırlanan rapora göre işletme planına bağlı olarak hattan her iki yönlü olmak üzere günde ortalama 80 ila 120 tren geçmesi öngörülüyor. Bu rakamın yıllık 30 bin ila 45 bin tren seviyesine ulaşabileceği hesaplanıyor.
Projenin tam kapasiteye ulaşmasıyla birlikte:
• Yıllık Yük Kapasitesi: Yaklaşık 50 milyon ton,
• 2035 Yolcu Beklentisi: 9 milyon yolcu/yıl seviyesine ulaşacak.
Kocaeli’nin Liman ve Sanayi Bağlantılarına Güç Katacak
ÇED Raporu’nda projenin işletmeye alınmasıyla İstanbul ve Kocaeli arasındaki demiryolu kapasitesinin hissedilir derecede artırılacağı; bölgedeki limanlar, sanayi bölgeleri, lojistik merkezleri ve ulusal demiryolu ağı arasındaki entegrasyonun üst seviyeye çıkarılacağı belirtiliyor. Özellikle sanayi üretimi ve liman faaliyetlerinin yoğun olduğu Gebze-Çayırova hattı, Marmaray üzerindeki yükü alacak bu alternatif güzergâh sayesinde Avrupa pazarlarına doğrudan ve kesintisiz erişim imkânına kavuşacak.
Hedef 2032 Sonu: Ekonomik Ömrü 100 Yıl
Dev projenin takvimi ve iş termin planı da ÇED Raporu’nda detaylandırıldı. Rapora göre sürecin aşamaları şu şekilde ilerleyecek:
• 2025 - 2027: Hazırlık, ÇED, izin, kamulaştırma ve onay aşaması,
• 2028 - 2032: Genişletilmiş inşaat faaliyetleri dönemi,
• 2032 Sonu: İnşaat çalışmalarının tamamlanması, test ve devreye alma süreci.
Ekonomik ömrü yaklaşık 100 yıl olarak öngörülen hattın tamamlanmasıyla birlikte Marmara Bölgesi’nde karayolu kaynaklı karbon emisyonlarının azaltılması ve sürdürülebilir ulaşım hedeflerine ulaşılması bekleniyor.
ÇED Sürecinde Kritik Tarih: 17 Eylül
Projeyle ilgili ÇED Raporu’nun Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na sunulmasıyla inceleme ve değerlendirme aşamasına geçildi. Projenin çevresel etkilerinin ve ilgili kurum görüşlerinin masaya yatırılacağı 17 Eylül 2026 tarihindeki İnceleme Değerlendirme Komisyonu (İDK) toplantısı, yatırımın hayata geçme sürecinde kritik bir viraj olacak.
