16 Milyonun Üzerinde Araç Muayenesi Yapıldı
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, araç muayene istasyonlarına ilişkin soru önergesi vererek milyonlarca araç sahibini ilgilendiren zorunlu kamu hizmetinin ekonomik boyutunu sordu.
Gürer’in sorularına yanıt veren Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 2025 yılında Bakanlık denetiminde, işletici kuruluşlar tarafından yürütülen araç muayenelerinde toplam 16 milyon 924 bin 922 araç işleminin gerçekleştirildiğini belirtti. Bu rakamın 3 milyon 590 bin 339’u muayene tekrarı olarak kayıtlara geçti.
Gelir ve Kamu Payı Hakkında Net Bilgi Yok
Gürer, bu sayının sistemin ne denli büyük bir ekonomik alan yarattığını ortaya koyduğunu vurguladı. Ancak Bakanlık, 2025 yılı araç muayene gelirlerinin brüt tutarı, KDV ve diğer vergi kalemleri ile hazineden alınan paya ilişkin net rakamsal bilgi vermedi. Bakanlık, muayene ücretlerinin Hazine ve Maliye Bakanlığı hesaplarına aktarıldığını ve kendi bünyelerinde gelir bilgisi bulunmadığını açıkladı.
Gürer, yanıtı değerlendirerek, “16 milyonun üzerinde işlem yapılmış, ancak gelir büyüklüğü ve kamuya kalan pay bilinmiyor. Muayene ücretlerindeki yıllık artışlar, özellikle dar gelirli araç sahiplerini zor durumda bırakıyor” dedi.
Özelleştirme ve Zorunlu Kamu Hizmeti Vurgusu
Bakanlık yanıtında, araç muayenelerinin 2003/4 sayılı Özelleştirme Yüksek Kurulu kararı ile özelleştirildiği ve özel sektör eliyle yürütüldüğü hatırlatıldı. Gürer ise bu durumu eleştirerek, “Araç muayenesi her araç sahibinin yaptırmak zorunda olduğu bir kamu hizmetidir. Özel sektör eliyle yürütülüyor ve gelir şeffaf değil. Kamu yararı ve denetim sağlanmadan bu sistem sürdürülüyor” ifadelerini kullandı.
Şeffaflık Talebi
Gürer, soru önergesiyle birlikte şeffaflık çağrısında bulundu:
“Bu kadar yüksek sayıda işlem yapılan hizmet, kamu eliyle yürütülmeli; gelir kalemleri, vergi tutarları ve Hazine payı ayrıntılı biçimde kamuoyuna açıklanmalıdır. Yurttaşın cebinden çıkan her kuruşun hesabı verilmelidir. Zorunlu hizmette fiyat artışlarının otomatik uygulanması ve gelir dağılımının açıklanmaması kabul edilemez.”
Araç muayene ücretlerinin 2025 itibarıyla ciddi bir ekonomik yük oluşturduğunu hatırlatan Gürer, şeffaflık ve kamusal denetimin sağlanmadığı sürece tartışmaların devam edeceğini vurguladı.
