Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin öncülüğünde, Kocaeli Üniversitesi ve Yerel Kültür Platformu iş birliğiyle başlatılan “Manav Ağzı Sözlüğü” projesi, kentin unutulmaya yüz tutmuş sözlü mirasını belgelemek için sahaya indi.
Amaç; geçmişten bugüne taşınan yerel ağız yapısını korumak, bu dili yaşatmak ve gelecek kuşaklara aktarılacak kalıcı bir kaynak oluşturmak. Kocaeli’nin farklı köylerinde yapılacak saha çalışmalarıyla artık gündelik hayatta pek duyulmayan kelimeler, deyimler ve hikâyeler kayıt altına alınacak. Kent kültürünü ayakta tutma çabasının bir parçası olan bu proje, aynı zamanda bölgenin yaşayan belleğini belgelemek için önemli bir adım niteliğinde. “Manav Ağzı Sözlüğü” tamamlandığında hem akademik çevreler hem de kültür meraklıları için değerli bir kaynak olacak.
Kocaeli’nin Sözlü Kültür Hazinesi Derleniyor
“Manav Ağzı Sözlüğü” projesi, Kocaeli Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Kenan Acar’ın danışmanlığında yürütülüyor. Araştırma ekibi, kentin farklı ilçelerinde yer alan manav köylerini tek tek ziyaret edecek.
Bu ziyaretlerde yapılan görüşmeler, anketler ve gözlemler aracılığıyla, Manav kültürüne özgü kelimeler, deyimler ve özgün anlatım biçimleri kayıt altına alınacak. Projenin temel hedefi, günlük hayatta kullanımı azalan yerel ağız unsurlarını unutulmaktan kurtarmak. Bu sayede yalnızca kelimeler değil, aynı zamanda bölge insanının yaşam biçimi, düşünce yapısı ve sosyal ilişkileri de dil yoluyla belgelenmiş olacak.
Yerel Kültür Müzesi Projenin Kalbinde
Bu değerli sözlük çalışması, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi bünyesindeki Yerel Kültür Müzesi çatısı altında yürütülüyor. Müze; daha önce “Ketenin Yolculuğu”, “Motiflerin Dili” ve “Manavların Kocaeli’ne Yerleşimi” gibi projelerle kentin kültürel geçmişini görünür kılma misyonunu üstlenmişti. “Manav Ağzı Sözlüğü” bu misyonun güncel bir yansıması olarak, müzenin kültürel bellek çalışmalarına yeni bir halka ekliyor. Tamamlandığında hem fiziksel olarak müzede hem de dijital ortamda yer alması planlanan sözlük, araştırmacılar ve öğrenciler için kalıcı bir başvuru kaynağı olacak.
Kocaeli’de Kültürel Bellek Çalışmaları Devam Ediyor
Büyükşehir Belediyesi ve Yerel Kültür Platformu, bu alandaki çalışmalarını uzun süredir sürdürüyor. Daha önce köy köy gezilerek derlenen yemek tarifleri “Kocaeli Mutfağı” kitabında toplandı. “Kocaeli Türküleri” projesiyle ise bölgeye özgü müzik mirası iki albüm hâlinde kayıt altına alındı. Ayrıca Kocaeli’ye özgü geleneksel kıyafetler de belgelenerek tescil süreci başlatıldı. Şimdi ise “Manav Ağzı Sözlüğü”, bu uzun soluklu kültürel miras zincirinin yeni bir halkası olarak öne çıkıyor.
Vatandaşa Katkı Çağrısı: Sözlü Mirasınızı Paylaşın
Kocaeli Yerel Kültür Müzesi, projeye katkı sunmak isteyen vatandaşlara da kapısını açıyor. Manav kültürüne ait kelime, deyim, hikâye ya da kişisel anılarını paylaşmak isteyenler müze ile doğrudan iletişime geçebiliyor. İzmit’teki Portakal Hafız Konağı’nda hizmet veren müze, pazartesi hariç haftanın altı günü 09.00 ile 17.30 saatleri arasında ziyaret edilebiliyor. Ayrıntılı bilgiye ise 0262 331 23 73 numaralı telefondan ulaşılabiliyor.
