1958 doğumlu Prof. Dr. Erdal Arıkan, yalnızca Türkiye’nin değil, tüm dünyanın saygı duyduğu bir akademisyen. Elektrik ve elektronik mühendisliği alanında yürüttüğü çığır açıcı çalışmalarla adını bilim tarihine yazdıran Arıkan, kutupsal kodlama (polar codes) tekniğini geliştirerek, bilgi teorisinde Claude Shannon’dan sonra gelen en önemli isimlerden biri oldu.
Eğitim Yolculuğu: Kaliforniya’dan MIT’ye, Oradan Bilkent’e
Lisans: 1981 yılında Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü (Caltech), Elektrik Mühendisliği Yüksek Lisans ve Doktora: Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT), 1982 ve 1985 yılları arasında. Akademik görev: Urbana-Champaign’deki Illinois Üniversitesi, ardından 1987’de Bilkent Üniversitesi
Bugün hala Bilkent Üniversitesi Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü'nde öğretim üyesi olarak görev yapan Arıkan, Türkiye'de kalmayı ve bilim üretmeyi seçti.
Kutupsal Kodlarla Devrim: Shannon Sınırına Yaklaşan İnsan
2008 yılında Prof. Arıkan, bilgi teorisinin kutsal kasesi sayılan Shannon kanal kapasitesi problemini çözmeye yönelik bir kodlama sistemi geliştirdi: Kutupsal Kodlar (Polar Codes).
Bu sistem, gönderilen bilginin bozulmadan iletilmesini sağlayarak hata düzeltici kodlama alanında yepyeni bir dönem başlattı.
Kutupsal Kodlar, 2016 yılında Huawei tarafından 5G iletişim standardı içerisine dahil edilerek, teknolojik devrimlere doğrudan katkı sundu. Bugün bu kodlar, milyarlarca cep telefonunun altyapısında yer alıyor.
Türkiye Sevgisi: “Burada Olmamdan Daha Doğal Ne Olabilir?”
Dünyanın en iyi üniversiteleri tarafından kadroya alınmak istense de, Prof. Arıkan Türkiye’den ayrılmayı hiç düşünmedi. Bu tercihinin sebebini şu sözlerle açıklıyor:
“Türkiye benim doğduğum yer. Burada olmamdan daha doğal ne olabilir?”
Dünyaca Tanınan Bir Bilim İnsanına Verilen Büyük Ödüller
Prof. Dr. Erdal Arıkan, bilim dünyasında saygın birçok ödülün sahibi oldu:
IEEE WRG Baker Ödülü (2013)
Sedat Simavi Bilim Ödülü (2010)
Kadir Has Başarı Ödülü (2011)
IEEE Richard W. Hamming Madalyası (2018)
Claude E. Shannon Ödülü (2019)
Huawei Özel Ödülü (2018)
IEEE Fellow & Seçkin Öğretim Üyesi (2014-2015)
Bu ödüller, onun hem kuramsal hem de teknolojik katkılarının küresel düzeyde ne kadar etkili olduğunu gözler önüne seriyor.
Simons Enstitüsü’nde Dersler Verdi, Tüm Dünya İzledi
Arıkan’ın üç oturumluk Kutupsal Kodlama semineri, 2015 yılında UC Berkeley Simons Enstitüsü'nde verildi. Bu seminer hem YouTube üzerinden hem de Simons Institute web sitesinde binlerce araştırmacı tarafından izlendi.
“Fikirden Ürüne Giden Yol Zor Ama Mümkün”
"Mühendis olarak, fikirlerimizin gerçeğe dönüştüğünü görmekten daha büyük bir ödül yok.”
— Prof. Dr. Erdal Arıkan
Prof. Arıkan, yalnızca bilimsel bilgi üretmekle kalmadı; bu bilgiyi insanlığın hizmetine sunan sayılı mühendislerden biri oldu. Bugün onun geliştirdiği kutupsal kodlar, dünya çapında internetten video izlerken, mesaj gönderirken, ya da bağlantı kurarken her saniye kullanılıyor.
Bilimden Vazgeçmeyenlere İlham Kaynağı
Prof. Dr. Erdal Arıkan’ın hayatı, genç bilim insanlarına ve mühendislere yalnızca teoriyle değil; azimle, kararlılıkla ve sadakatle neler başarılabileceğini gösteren eşsiz bir örnek.
