Türkiye’de sigara ve diğer tütün ürünlerinin kullanımına yönelik kuralların köklü biçimde değişmesi bekleniyor. Avrupa Birliği uyum süreci kapsamında hazırlanan yeni yasa teklifi taslağı, sigara içimini ciddi şekilde sınırlandırırken, açık alanlarda da geniş çaplı yasaklar öngörüyor. Taslağa göre, sigara kullanımı açık ya da kapalı alan ayrımı yapılmaksızın yalnızca belirlenen özel alanlarda mümkün olacak. İbadethaneler, okul öncesi eğitim kurumları, ilk ve orta dereceli okullar, üniversiteler ve sağlık kuruluşları başta olmak üzere birçok alanda sigara tamamen yasaklanacak. Ayrıca çocuk parkları, spor alanları, plajlar ve yürüyüş yolları gibi açık alanlar da yasak kapsamına dahil edilecek.
18 Altına Satışta Hapis Cezası Geliyor
Düzenleme kapsamında “tütün ürünü” tanımı da genişletiliyor. Buna göre yalnızca klasik sigaralar değil; elektronik sigara, nargile, ısıtılmış tütün ürünleri ve nikotin içeren ya da taklit eden tüm ürünler de bu kapsama alınacak. Tütün ürünlerinin satışında nakit ödeme kaldırılırken, tüm satışların elektronik sistem üzerinden kayıt altına alınması zorunlu hale getirilecek. Çocuklara tütün ürünü satışına ağır yaptırımlar geliyor. 18 yaş altına satış yapanlar 6 aydan 1 yıla kadar hapis cezası ile karşı karşıya kalacak. Ayrıca tütün tüketim alanlarına da 18 yaş altındaki bireylerin girişi yasaklanacak.
Sigara İçilen Alanlar Kaldırılıyor
Yeni düzenlemeyle birlikte restoran, kafe ve benzeri işletmelerde sigara içilen alanlar büyük ölçüde kaldırılıyor. İşletmelerde toplam alanın yüzde 10’unu geçmeyecek şekilde, dışarıdan görünmeyen ve yiyecek-içecek servisi yapılmayan sınırlı sigara bölümleri oluşturulabilecek. Hastane ve üniversite yerleşkelerinde ise binalara en az 20 metre mesafede sigara içme alanları oluşturulması planlanıyor. Plajlarda da belirli mesafe şartlarıyla sigara kabinleri kurulabilecek. Denetim mekanizmasında da değişikliğe gidiliyor. Sigara yasaklarının uygulanması belediyelerden alınarak vali ve kaymakamların sorumluluğuna verilecek. Bu kapsamda özel tütün denetim ekipleri kurulacak.
Cezalar 10 Milyon Liralara Kadar Uzanacak
Yasaklara uymayan kişi ve işletmelere ağır cezalar uygulanacak. Sigara içilmesi yasak alanlarda kuralları ihlal edenlere 5 bin lira idari para cezası kesilecek. İşletmelere ise ihlalin durumuna göre 5 bin liradan başlayıp 10 milyon liraya kadar uzanan para cezaları ve ruhsat iptali gibi yaptırımlar uygulanabilecek. Düzenlemenin en dikkat çeken maddesi ise uzun vadeli hedef oldu. Buna göre 1 Ocak 2040 itibarıyla tütün ürünlerinin üretimi, ithalatı, satışı ve taşınması tamamen yasaklanacak. Bu tarihten sonra kuralları ihlal edenlere milyonluk para cezaları verilecek, tütün ürünü bulunduran bireyler de ciddi idari yaptırımlarla karşılaşacak.
