TÜİK’in 2025 yılına ait Yoksulluk ve Yaşam Koşulları İstatistikleri açıklandı. Buna göre, Kocaeli’nin de içinde yer aldığı TR42 bölgesinde (Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova), fert başına yoksulluk sınırı yıllık 134 bin 286 TL, yani aylık 11 bin 190 TL olarak hesaplandı. Türkiye genelinde ise bu rakam aylık 10 bin 47 TL düzeyinde.
Göreli yoksulluk tanımı gereği, medyan gelirin yüzde 50’sinin altında kalan bireyler yoksul sayılıyor. Bu kritere göre Kocaeli bölgesindeki yoksulluk oranı, 2024’e kıyasla 1,3 puan azalarak yüzde 7’ye geriledi.
Eğitim düzeyi yükseldikçe yoksulluk azalıyor
Veriler, yoksullukla mücadelede eğitimin önemine dikkat çekiyor. TÜİK’e göre:
Hiç okul bitirmeyenlerin %23,8’i
Lise altı eğitimlilerin %13’ü
Lise mezunlarının %7,5’i
Yükseköğretim mezunlarının ise sadece %2,5’i yoksul olarak tanımlanıyor.
Ayrıca dört yıllık panel veriye göre sürekli yoksulluk oranı Türkiye genelinde %13,6 iken, nüfusun %75’i son 4 yılda hiç yoksulluk yaşamadı.
Maddi ve sosyal yoksunluk geriledi
Hanelerin maddi imkânsızlık nedeniyle karşılayamadığı ihtiyaçlara göre hesaplanan “maddi ve sosyal yoksunluk oranı” da Türkiye genelinde düşüş gösterdi.
2024 yılında yüzde 13,3 olan bu oran,
2025’te yüzde 11,9’a geriledi.
Kriterler arasında haftalık tatil, evin ısınması, et/tavuk/balık tüketimi, beklenmedik harcamalar ve ev eşyası yenileme gibi maddeler yer alıyor.
En yüksek risk 0–17 yaş grubunda
Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski yaş gruplarına göre şöyle dağıldı:
0–17 yaş: %36,8
18–64 yaş: %25,1
65+ yaş: %22,8
TR42 bölgesinde bu oran bir önceki yıla göre 1 puan azalarak %13,2 oldu. Bu da bölgenin, ülke ortalamasının altında risk taşıdığını gösteriyor.
Hanelerde yaygın sorunlar: Isınma, nem, borç
TÜİK verileri ayrıca barınma koşullarına dair çarpıcı detaylar içeriyor:
Hanelerin %28,8’i çatı sızıntısı, nemli duvar gibi yapısal sorunlar yaşıyor.
%27,9’u ısınma problemleri,
%22,1’i hava kirliliği ve çevresel rahatsızlıklar,
%14’ü ışık almayan karanlık odalar,
%11,1’i ise suç ve şiddet endişesi bildiriyor.
Et tüketimi lüks oldu: Her 3 kişiden 1’i alamıyor
Ekonomik yetersizlikler temel ihtiyaçlara da yansıyor. TÜİK’e göre:
Fertlerin %35,1’i iki günde bir et, tavuk veya balık içeren yemek masrafını karşılayamıyor.
%50,5’i tatil yapamıyor,
%25,1’i beklenmedik harcamalara hazır değil,
%58’i ise eskimiş mobilyaları yenileyemiyor.