Ticaret Bakanlığı’nın kanatlı eti ihracatını durdurma kararı, iş dünyasında tartışmalara yol açtı. Karara ilişkin değerlendirmede bulunan Sürdürülebilir Ticaret Derneği (STD) Başkanı Gökhan Erol, gıda arz güvenliği ve fiyat istikrarı hedeflerinin anlaşılır olduğunu ancak ani ve kapsamlı kısıtlamaların ihracatçı firmalar açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğini vurguladı. Erol, ihracat odaklı sektörlerde güvenin kolay kazanılmadığını belirterek, alınan kararın uzun vadede Türkiye’nin dış ticaret performansını olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu.
“Kazanılmış pazarlar risk altında”
Sürdürülebilir Ticaret Derneği tarafından yapılan değerlendirmede, ihracatın durdurulmasının en önemli etkilerinden birinin kazanılmış pazarların kaybedilme riski olduğu ifade edildi. Başkan Gökhan Erol, uluslararası pazarlarda müşteri güveni oluşturmanın uzun yıllar süren bir çaba gerektirdiğine dikkat çekerek, “İhracatçılarımızın tırnaklarıyla kazıyarak elde ettiği küresel pazar payı, bir sabah alınan kararlarla rakip ülkelere kaptırılma tehlikesiyle karşı karşıya kalıyor” dedi. Tedarik zincirlerinde yaşanacak kesintilerin, Türk firmalarının “güvenilir tedarikçi” imajına zarar verebileceği vurgulandı.
Hukuki ve ticari yükümlülüklere dikkat çekildi
Açıklamada kararın hukuki ve ticari boyutu da öne çıktı. İhracatçıların imzaladıkları sözleşmeler gereği teslim yükümlülükleri bulunduğunu hatırlatan Erol, sevkiyatların ani şekilde durdurulmasının firmaları tazminat talepleri ve ticari davalarla karşı karşıya bırakabileceğini belirtti. Bunun yalnızca ihracatçıları değil, lojistik, ambalaj ve yan sektörleri de olumsuz etkileyeceği ifade edildi. STD, bu durumun zincirleme bir ekonomik etki yaratabileceği görüşünü paylaştı.
Sürdürülebilir Ticaret Derneği’nden üç çözüm önerisi
İç piyasada fiyat istikrarını sağlamak amacıyla ihracatın tamamen durdurulması yerine daha dengeli uygulamaların hayata geçirilmesi gerektiğini savunan dernek, üç başlık altında çözüm önerilerini sıraladı.
İlk olarak, kota uygulaması önerilerek ihracatın tamamen yasaklanması yerine belirli kotalar dahilinde sürdürülmesi ve mevcut sözleşmelerin korunması gerektiği belirtildi.
İkinci olarak, sektörel destekler kapsamında üretim maliyetlerini azaltacak hammadde ve girdi destekleriyle iç piyasa fiyatlarının dengelenebileceği ifade edildi.
Üçüncü öneri ise istişare mekanizması oldu. Stratejik kararlar alınmadan önce sektör temsilcileriyle bir araya gelinmesi, geçiş süreçlerinin planlanması ve piyasanın buna hazırlanmasının önemine dikkat çekildi.
“Karar yeniden değerlendirilmeli” çağrısı
Başkan Gökhan Erol, dış pazarlardaki kazanımların korunmasının Türkiye ekonomisi açısından hayati önemde olduğunu belirterek, ihracat kısıtlaması kararının yeniden gözden geçirilmesi çağrısında bulundu. Erol, ihracatçılara gerekli esnekliklerin tanınmasının hem iç piyasa dengesi hem de uzun vadeli ticari sürdürülebilirlik açısından daha sağlıklı sonuçlar doğuracağını ifade etti.
