İran’da 28 Aralık’ta riyalin hızlı değer kaybına karşı başlayan protestolar, altıncı gününde daha da genişleyerek sürüyor. Ekonomik sıkıntıların halkı sokaklara döktüğü ülkede tansiyon giderek yükselirken, ABD Başkanı Donald Trump’ın “Harekete geçmeye hazırız” açıklaması, İran’dan sert tepki gördü. İran Meclis Başkanı Kalibaf, ABD üslerini açık şekilde tehdit ederek, "Üsleriniz meşru hedefimiz" dedi. Protestolar sırasında 6 kişi yaşamını yitirirken, çok sayıda kişi gözaltına alındı.
Ekonomik çöküş halkı sokağa döktü
İran para birimi riyalin son haftalarda hızla değer kaybetmesi, ülkede derinleşen ekonomik krizle birlikte geniş çaplı sokak gösterilerine yol açtı. Başta başkent Tahran olmak üzere birçok kentte binlerce kişi hükümet karşıtı sloganlarla meydanlara indi. Esnaf kepenk kapattı, sokaklarda rejim karşıtı sesler yükseldi. Merkez Bankası Başkanı Muhammed Reza Farzin’in istifa ettiği yönündeki iddialar da ülkedeki ekonomik belirsizliği artırdı.
Can kayıpları artıyor, protestolar sertleşiyor
İran’ın Lordegan, Azna ve Kouhdasht kentlerinde çıkan olaylarda toplam 6 kişi hayatını kaybetti. Norveç merkezli insan hakları örgütü Hengaw, Marvdasht’ta bir protestocunun güvenlik güçlerince öldürüldüğünü duyurdu. Ayrıca gösteriler sırasında aralarında kadın ve çocukların da bulunduğu en az 29 kişinin gözaltına alındığı bildirildi. Devlet medyasına göre, protestocuların taşlı saldırıları sonucu 13 güvenlik görevlisi yaralandı. Araçların yakıldığı ve kamu binalarına zarar verildiği görüntüler sosyal medyada geniş yankı buldu.
ABD müdahale sinyali verdi, İran rest çekti
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, İran’ın protestoculara şiddet uygulaması halinde ABD’nin müdahale edeceğini belirterek, “Harekete geçmeye hazırız” ifadelerini kullandı. Bu sözlere İran’dan çok net ve sert bir yanıt geldi. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, “Trump’ın bu itirafıyla, bölgedeki tüm ABD üsleri ve güçleri artık bizim için meşru hedef konumundadır” dedi.
“ABD müdahalesi tüm bölgeyi istikrarsızlaştırır”
İran dini lideri Ali Hamaney’in Başdanışmanı Ali Larijani ise yaptığı açıklamada, protestoların farklı kesimlerden oluştuğuna dikkat çekerek, “Provokatif unsurlar ile girişimci halkın tepkileri birbirinden ayrı tutulmalıdır. ABD’nin bu iç meseleye müdahalesi, tüm bölgenin istikrarını tehdit eder” ifadelerini kullandı. İran yönetimi, yaşanan gelişmeleri ulusal bir mesele olarak değerlendirirken, dış müdahale ihtimaline karşı da sert duruşunu sürdürüyor.
Eğitim ve kamu kurumlarında tatil ilan edildi
Ülke genelinde gerilimin tırmanması ve hava koşullarının da etkisiyle, birçok şehirde okullar, üniversiteler ve kamu kurumlarında tatil ilan edildi. İran hükümetinin önümüzdeki günlerde nasıl bir adım atacağı ve protestoların seyrinin ne yönde gelişeceği, bölgeyi ve uluslararası siyaseti yakından ilgilendirmeye devam ediyor.
