Türkiye'de bugüne kadar yaklaşık 1,6 milyon cihazın ekonomiye geri kazandırıldığı ikinci el teknolojik ürün ekosistemi yeniden şekilleniyor. Pazardaki kayıp, kaçak ve çalıntı vakalarını sonlandırmak isteyen hükümet, güvenlik tedbirlerini en üst seviyeye taşıdı. Tüketicileri korumak adına atılan adımlar, elektronik doğrulama mekanizmalarından yetkili işletmelerin mali yükümlülüklerine kadar geniş bir alanı kapsıyor.
FİZİKİ MAĞAZALARDAN ALINAN ÜRÜNLERE İADE GÜVENCESİ
Yenilenmiş cihaz alışverişini şeffaf hale getirmeyi hedefleyen Bakanlık, tüketici haklarında köklü bir değişikliğe gitti. İnternet üzerinden yapılan alışverişlerde uygulanan iade mekanizması fiziki satış noktalarını kapsayacak şekilde genişletildi.
Kurum yetkilileri değişikliği, "Yeni düzenlemeyle yalnızca internet alışverişlerinde değil, fiziki olarak mağazalardan satın alınan yenilenmiş ürünlerde de tüketiciler 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahip olacaktır" ifadeleriyle duyurdu. Uygulamanın kapsamı televizyonları içerecek biçimde büyütüldü.
YÜBİS ÜZERİNDEN DİJİTAL SİCİL SORGULAMASI
İkinci el piyasasında tüketicilerin en çok tereddüt yaşadığı işlem geçmişi bilinmezliği Yenilenmiş Ürün Bilgi Sistemi (YÜBİS) adımıyla ortadan kalkıyor. Alıcılar artık satın alacakları her cihazın değiştirilen parçalarını ve tamir geçmişini dijital bir sicil kaydı üzerinden görebilecek.
Sistem şeffaflığı artırırken kaçak veya çalıntı eşya ticaretinin önünü kesecek.
Yenileme merkezleri adına işlem yürüten bütün işletmelerin sertifikaları YÜBİS aracılığıyla açıkça yayımlanacak. Taksit imkanı ve düşük KDV avantajı sunulan pazarı suistimallerden korumak için sıkı elektronik doğrulama adımları işletilecek.
YENİLEME MERKEZLERİNE SERMAYE BARAJI VE AĞIR YAPTIRIMLAR
Standart dışı hizmet veren merkezleri sektörden ayıklamak maksadıyla kurumsal kapasite kıstasları zorlaştırıldı. Yenileme tesisleri için aranan asgari sermaye tutarı 30 milyon liradan 100 milyon liraya yükseltildi. Kurallara aykırı hareket eden işletmelere ağır idari cezalar kesilecek.
Tüketicinin güvenliğini tehlikeye atan veya ekonomik zarara yol açan merkezlerin belgeleri oluşturulan özel komisyon tarafından askıya alınabilecek ya da bütünüyle iptal edilebilecek. Belgesi elinden alınan bir işletmeye ceza süresi olan bir yıl boyunca yeni yetki verilmeyecek.
