Kocaeli Tarihi

Kocaeli İzmit'in yakın tarihinde 1918 yılında İzmit’i İngilizler işgal ettiler ancak 27 Ekim 1920 yılında İngilizler İzmiti Yunanlılara bıraktı.İzmit 27 Haziran 1921 yılında resmi olarak Türk topraklarına dahil oldu.

Kocaeli Tarihi
Kocaeli Tarihi
+3
Haber albümü için resme tıklayın

Kocaeli İsmi Ne Zaman Verildi?

İzmit mi ? Kocaeli mi ?

İzmit ve Kocaeli isimlerinde bölgede yaşayan insanlar da dahil olmak üzere herkesin zaman zaman kafası karışmaktadır.

Cumhuriyet’in ilanından  sonra 20 Nisan 1924 yılında “Kocaeli” adında bir il kuruldu. İzmit ise kurulan bu ile  bağlandı. Uzun yıllar boyunca izmit olarak bilinen ve Kocaeli adını aldıktan sonra yine uzun züre İzmit adının kullanılmış olması bu kafa karışıklığının  en büyük sebeplerinden biri olmuştur.

Kocaeli İsmi Nereden Geliyor ?

Osmanlı döneminde Akçakoca Bey tarafından fethedilen şehir Cumhuriyet döneminde isim verilirken Akçakoca Bey'den  dolayı Akçakoca’nın yurdu anlamında gelen ‘Kocaeli’ adını aldı.

Kocaeli Tarihi 

Kocaeli'nin tarihi peç çok dönemi içinde barındıran köklü bir tarihi geçmişe sahip. Kocaeli sınırları içerisinde tarihi yüz yıllara dayanan pek çok tarihi esere, tarihe şahitlik etmek mümkün.

Kocaeli Tarihi - Nicomedia Dönemi 

Kocaeli Tarihi

Kocaeli (İzmit) MÖ 377 MÖ 67 yılları arasında “Bitinya” ismi ile alınan bu bölgede faaliyet gösteren devletin hükümdarlığındaydı. Bitinya , İzmit Körfezi, İstanbul, Sakarya ve Bursa arasında kalan bölgeyi  kapsamaktaydı. Bu bölge tarih sayfasında pek çok farklı isimle anılmış, bu isimler  “Olbia”, “Astakos”, “Nicomedia”, “İznikmid”, “İzmid” ve son olarak da Cumhuriyet Döneminde “Kocaeli” isimleri ile tarihteki yerini almıştır. 

Bitinya (Bithynia) dönemine ait yazılı belge kalamamış olsa da ‘Deniz kavimleri’ istilası olarak bilinen tarihi gelişmelerden sonra İÖ VIII yy. sonlarına doğru Helenler Anadolu kıyılarında kalan koloniler oluşturmaya başladı. Bu topluluklar arasında Megaralılar, İzmit’in güneyinde Başiskele civarında deniz ve kara ulaşımına müsait olduğu için liman kenti olarak “Astakos” şehrini inşa ettiler.

Astakos, bölgede kurulduğu bilinen ilk yerleşim alanı olması nedeni ile önemlidir. Kent, günümüzde İzmit ilçesinin olduğu alana  yerleşerek, medeniyetlerini burada devam ettirdiler. Bitinya Krallığı’nın başkenti olan bu kentte  kurucusunun I. Nikomedes isminden ötürü “Nicomedia” ismi verilmiştir. 

Kocaeli Tarihi - Roma Ve Bizans Dönemi

Kocaeli Tarihi

Nikomedia, askeri bir deha olarak bilinen Hannibal’ın kendi hayatına son verdiği, tarihçi Arrian’ın doğmuş olduğu bir kent olması açısından tarihi süreç içerisinde  önemini daima korumuştur. 

Roma döneminde, Roma İmparatoru Diocletiad, 284 tarihinde Nicomedia’yı işgal etmiştir. Daha sonra uzun yıllar  bölgenin hakimiyeti Roma İmparatorluğunda kaldı ve uzun yıllar boyunca Nicomedia  Roma İmparatorluğu’nun başkenti olarak kaldı. Şehir, o dönem Roma imparatorluğu elinde oldukça gelişti ve dünyanın dördüncü en büyük kenti oldu. 

Nicomedia, 324 tarihinde İmparator Licinius, I. Konstantin tarafından  mağlup oluncaya dek  Roma İmparatorluğu’nun en önemli şehri olarak Roma İmparatorluğuna bağlı kaldı. Konstantin, bu savaş sonrasında hemen yanı başında  bulunan o dönem Bizans (İstanbul ilinin bulunduğu bölge) olarak bilinen şehri yeni başkent olarak ilan etti. Ayrıca kente ismini veren I. Konstantin’in Nicomedia yakınlarında öldüğü rivayet edilmektedir. 

Bölge tarih boyunca pek çok kez deprem yaşamıştır. 24 Ağustos 358 tarihinde Nicomedia’da büyük bir deprem meydana gelmiş ve  kentte,  büyük bir hasara ve yıkıma neden olmuştur. Depremin hemen ardından çıkan büyük yangın sonrasında kent neredeyse yok olmaya yüz tutmuştur. Bizans döneminde bu bölge Bizans’ın düzenlediği tüm seferlerde önemli bir rol üstlenmiştir. 

Roma İmparatorluğu’nun bölünmesini takip eden süreçte   Doğu Roma yönetimine geçen Nicomedia  şehri 11. Yüzyılın sonlarına  doğru Selçuklular tarafından alınmak istenmiştir. 

Kocaeli Tarihi - Selçuklu Dönemi 

Kocaeli Tarihi

Nicomedia’nın Kocaeli ismini alması , ilk Türk egemenliğine girmesi Selçuklu dönemine denk gelir. Selçuklular, o dönemlerde gerçekleştirdikleri gece saldırıları  ile şehri ele geçirdiler. 

11. yüzyılda Anadolu’da  büyük alanları ele geçiren Selçuklular o tarihlerde Nicomedia’yı da feth ettiler. Nicomedia sınırlarında yer alan Nikaia (İznik) kentini  ele geçiren Süleymanşah, bölgeyi başkent ilan etti fakat I. Haçlı Seferleri esnasında İmparator I. Aleksios Komnenos şehri Selçuklular’dan geri aldı ve aynı tarihte İstanbul’da Latin İmparatorluğu kuruldu. 

Nikaia İmparatorluğu tarafından geri alınan Nicomedia, Orhan Gazi döneminde 1326 senesinde ilk Osmanlı Kaptan-ı Derya Karamürsel Alp tarafından bugün ki Karamürsel kıyısında ilk Türk Donanması kurulması açısından ayrı bir öneme sahiptir. 

Nicomedia, Osmanlı Egemenliği’ne geçmesinin ardından (1337) önce “İznikmid”, daha sonra ise “İzmid” ismini aldı. Osmanlı Dönemi’nde “İzmid” şehri, Kanuni Sultan Süleyman zamanında en parlak dönemini yaşadı. Kocaeli’nin ticari hayatı bu dönemde oldukça önem kazanır. 19. Yüzyılda, İstanbul- İzmit arasında, yüzyılın sonunda da Haydarpaşa-Ankara güzergahında faaliyet gösteren trenin İzmid şehrine ulaşmasından sonra şehirde, hem ticari hayat hem de yaşam kalitesi oldukça yükseldi. 

Kocaeli Tarihi - Osmanlı Dönemi

Kocaeli Tarihi

Evliya Çelebi'nin  Kocaeli hakkında yazmış olduğu yazılar ve  Seyahatnamesinde kentin adıy ve tarihinin yanı sıra  pek çok tarihi noktasını da aydınlatmıştır.

Seyahatname Evliya Çelebiden alıntı;

“Bu İzmit Kalesi İstanbul Rumlarının elinde iken 1339 yılında Orhan Gazi zamanında fethedilmiştir. Fethinde zorluk çekildiği için fetih sonrası kale yer yer yıkılmıştır. Bundan amaç kârlerin gücünü kırmak ve bir daha bu kaleyi alma umutlarından vazgeçirmektir. Halen yıkıntı artığı olarak deniz kıyısında dört köşe, bir kapılı büyük bir kulesi var. İçinde dizdarı ve neferleri var ise de içi gemi alayı ve kerestelerle doludur. Orhan bu kaleyi fethetmek için önce Koca Bey’i kumandan atayarak “İznimdir var git” buyurmuş. İşte İzmit de “İznim git” sözünün değişmesinden meydana gelmiştir, derler. Bazıları da “İzmagit” veya “İzimgit” derler”. İznikmid adı zamanla İzmit’e dönüşmüştür.”

Tarih sürecinde pek çok deprem ve doğal afet yaşayan İzmit'te  Osmanlı Döneminde 14 Eylül 1509 tarihinde İstanbul ve İzmit bölgesinde büyük bir deprem yaşanmıştır. Süleyman Paşa Medresesi , 5 cami, 300 e yakın ev ile kentin deniz kıyısındaki surlar büyük hasar görmüştür. 

Tarih 1888 yılını gösterdiğinde Nicomedia, bağımsız bir şehir olmuştur. Adı son olarak İzmit yapılmıştır.  Osmanlı döneminde Akçakoca Bey tarafından fethedilen şehir Cumhuriyet döneminde isim verilirken Akçakoca Bey'den  dolayı Akçakoca’nın yurdu anlamında gelen ‘Kocaeli’ adını aldı.

Kocaeli Tarihi - Cumhuriyet Dönemi

Kocaeli İzmit'in yakın tarihinde 1918 yılında İzmit’i İngilizler işgal ettiler ancak 27 Ekim 1920 yılında İngilizler İzmiti Yunanlılara bıraktı.İzmit 27 Haziran 1921 yılında resmi olarak Türk topraklarına dahil oldu.

Cumhuriyet’in ilanından  ardından 20 Nisan 1924 tarihinde “Kocaeli” adı ile kuruldu. İzmit ise Kocaeli'ye  dahil edilerek bugün ki konumunu aldı. Kocaeli’de sanayi ve ticaret her dönemde , tarih boyunca  iş olanakları ve sanayi anlamında yüksek kapasiteye sahip olmuş ve bu nedenlere yoğun göç almıştır. 

31 Oca 2024 - 13:22 - Yaşam


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kocaeli TV Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kocaeli TV hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Kocaeli TV editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Kocaeli TV değil haberi geçen ajanstır.