Yeni Gıdaların Piyasaya Arzında Bakanlık Onayı Dönemi Başladı
Tarım ve Orman Bakanlığı’nın uzun süredir üzerinde çalıştığı “Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliği”, 20 Mayıs 2026 tarihli ve 33259 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme ile birlikte, Türkiye’de daha önce yaygın şekilde tüketilmeyen ve "yeni gıda" kategorisinde yer alan ürünlerin piyasaya sunulma standartları, izin süreçleri ve denetim mekanizmaları yeniden yapılandırıldı. Yönetmelikle eş zamanlı olarak "Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalara İlişkin Uygulama Tebliği (No: 2026/3)" de yürürlüğe girdi.
Hücre Kültürleri ve Nanomateryallere Sıkı Denetim
Yeni yönetmelik, gelişen gıda teknolojileriyle birlikte hayatımıza giren modern üretim modellerini doğrudan kapsıyor. Buna göre;
Mikroorganizmalardan üretilen gıdalar,
Yapay olarak tasarlanmış nanomateryal içeren ürünler,
Hücre ve doku kültürlerinden laboratuvar ortamında elde edilen alternatif gıdalar,
Bakanlık onayı olmadan Türkiye pazarında satışa sunulamayacak. Piyasaya arz edilmek istenen her yeni ürün için lisanslama ve onay süreçleri zorunlu olacak.
Domuz ve Böcek Kaynaklı Ürünlere Kesin Yasak
Yönetmeliğin en dikkat çeken ve kamuoyunda ses getiren maddelerinden biri, domuz ve böcek kaynaklı ürünlere yönelik oldu. Yeni gıdalar kapsamında yapılacak değerlendirmelerde; domuz ve böcek kaynaklı hiçbir bileşen, ürün veya yeni gıda başvurusu kabul edilmeyecek. Bu tür ürünlerin Türkiye'deki "yeni gıdalar listesi"ne dahil edilmesine hiçbir şekilde izin verilmeyecek.
Başvuruları Bilimsel Komisyon İnceleyecek
Yeni gıdaların piyasaya sürülmesine yönelik tüm talepler, Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesinde kurulacak olan özel bir bilimsel komisyon tarafından süzgeçten geçirilecek. Bu komisyon; ürünlerin insan sağlığı üzerinde biyolojik bir risk oluşturup oluşturmadığını, etiketleme ve tanıtımlarda tüketiciyi yanıltıcı unsurlar barındırıp barındırmadığını ve beslenme fizyolojisi açısından bir dezavantaj yaratıp yaratmadığını bilimsel verilerle inceleyecek.
Yönetmeliğin hazırlanış sürecinde Avrupa Birliği (AB) mevzuatına uyum da gözetildi. Düzenlemenin, AB’nin 2015/2283 ve 2017/2470 sayılı tüzükleri dikkate alınarak teknik altyapıya kavuşturulduğu belirtildi.
Uygulama Tebliği ile Teknik Detaylar Netleşti
Resmî Gazete’de yer alan "Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalara İlişkin Uygulama Tebliği" ile üretici ve ithalatçı firmaların uyması gereken teknik detaylar da ilan edildi. Tebliğ kapsamında başvuru prosedürleri, sunulması zorunlu olan bilimsel veri ve laboratuvar analizleri, değerlendirme kriterleri ve resmi bildirim aşamaları netliğe kavuştu.
Öte yandan, 20 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete’nin ilan bölümünde rutin artırma, eksiltme ve ihale ilanlarının yanı sıra Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından belirlenen devlet iç borçlanma senetlerinin günlük değer tablosu da yayımlandı.
